Terapia CBT

Psychoterapia Poznawczo- Behawioralna

Psychoterapia poznawczo-behawioralna (CBT, cognitive behavioral therapy) jest formą terapii krótkoterminowej. Jej skuteczność poparta jest licznymi badaniami naukowymi. Jest skuteczną metodą leczenia problemów psychologicznych występujących zarówno u osób dorosłych, jak i u dzieci
 i młodzieży. Jest stosowana w leczeniu depresji, lęków, zaburzeń związanych z traumą i stresem, zaburzeń osobowości, uzależnień, problemów emocjonalnych diagnozowanych, jako adaptacyjne oraz u osób chorych somatycznie. Jest wykorzystywana również przy problemach występujących przejściowo u osób zdrowych.
Celem terapii poznawczo-behawioralnej jest to samo, co jest celem każdej innej terapii: poprawa jakości życia pacjenta. Jednak nurt poznawczo-behawioralny wyróżnia się tym, że od lat kładzie szczególny nacisk na badanie, czy proponowane w jego obrębie metody są skuteczne. To zbliża ją do obszaru medycyny opartej na danych naukowych (evidence based medicine). Obecnie psychoterapia poznawczo-behawioralna jest najlepiej udokumentowaną formą leczenia metodami psychologicznymi

Psychoterapia poznawczo-behawioralna (CBT) stanowi połączenie terapii behawioralnej i poznawczej. Terapia behawioralna, która była rozwijana od połowy lat pięćdziesiątych XX wieku została zintegrowana z terapią poznawczą, powstałą w latach siedemdziesiątych ubiegłego wieku. W nurcie tym zakłada się, że kluczowy wpływ na nasze funkcjonowanie, na zachowanie i emocje, ma sposób myślenia, który rozpatrywany jest na trzech poziomach:
  1. Automatycznych myśli: to, co pojawia się w naszej głowie w sposób spontaniczny w różnych sytuacjach, np.: „nie poradzę sobie”, „i tak wszystko popsuję”,
  2. Założeń, które leżą u podstaw automatycznych myśli: przekonania kierujące naszym życiem, ogólne zasady, które często dotyczą powinności np: „muszę zawsze być miła”, „muszę odnieść sukces”,
  3. Schematów: dotyczą naszych kluczowych przekonań na swój temat, na temat ludzi i świata (np.: „ludzie ranią”, „ludziom nie można ufać”, „jestem słaby”, „życie jest nieprzewidywalne”). Schematy poznawcze najczęściej ułatwiają nam życie, organizując myślenie. Zdarza się jednak, że znacznie utrudniają możliwość adekwatnego funkcjonowania, są źródłem cierpienia i dysfunkcjonalnych zachowań.
W zakresie pracy z myślami ważna jest także obserwacja zniekształceń poznawczych, jak np.: wyolbrzymianie, etykietowanie, uogólnianie („Nigdy nic mi się nie udaje”, „Zawsze już będzie źle”). Zniekształcenia mogą utrudniać, bądź uniemożliwiać podejmowanie decyzji i blokować nasze działanie.
Psychoterapia poznawczo behawioralna zakłada więc, że trudności w funkcjonowaniu oraz różne zaburzenia psychiczne zaburzenia wiążą z irracjonalnym, często nadmiernie sztywnym, sposobem myślenia.
Istotne cechy psychoterapii poznawczo-behawioralnej to:
  1. Współpraca pomiędzy psychoterapeutą a pacjentem. Podczas psychoterapii w tym nurcie psychoterapeuta kieruje jej przebiegiem, wyznacza tematy sesji, zleca zadania domowe, które mają służyć przybliżeniu do realizacji celu terapii. Aby terapia była skuteczna, pacjent powinien współpracować z terapeutą i dać się poprowadzić przez proces leczenia.
  2. Zorientowanie na cel. Podczas pierwszych spotkań określane są problemy pacjenta i ustalane są cele terapii. Podczas sesji omawiane są sposoby realizacji celów, monitorowany jest poziom osiągnięcia poszczególnych celów. Analizowane są również przeszkody, które utrudniają osiągnięcie celów oraz metody na ich pokonanie.
  3. Koncentracja na teraźniejszości. Terapia w nurcie poznawczo-behawioralnym skupia się głównie na aktualnych problemach pacjenta. Powrót do przeszłości służy temu, aby pacjent określił i zrozumiał, w jaki sposób wcześniejsze doświadczenia wpłynęły na jego przekonania, sposób postrzegania świata, innych ludzi i samego siebie.
  4. Określona struktura i ramy czasowe. Czas trwania terapii poznawczo-behawioralnej to zazwyczaj kilkanaście sesji, które odbywają się najczęściej raz w tygodniu. Po dokonaniu diagnozy problemu psychoterapeuta dostosowuje metody pracy oraz techniki pracy. Następnie prowadzi pacjenta poprzez poszczególne etapy terapii, aż do osiągnięcia celów terapii.
  5. Stosowanie przez psychoterapeutę różnorodnych technik terapeutycznych, jak np.: dialog sokratejski, zapis myśli, skalowanie, eksperymenty behawioralne

Psychoterapia w nurcie poznawczo-behawioralnym koncentruje się na działaniach psychoterapeuty ukierunkowanych na zmianę myślenia pacjenta
o sobie, ludziach i świecie. Zmiana myślenia wpływa na zmianę tego, jak pacjent się czuje i zachowuje.

Podczas terapii psychoterapeuta tworzy warunki, aby pacjent rezygnował z tych schematów poznawczych, które wpływają negatywnie na jego życie, powodują cierpienie, ograniczają działanie. Równolegle pacjent jest zachęcany do konstruowania lepszego dla niego sposobu myślenia. Ważnym elementem zmiany nieadaptacyjnych schematów poznawczych jest analiza automatycznych myśli, które pojawiają się u osoby w konkretnych sytuacjach.

W toku terapii analizowane są zniekształcenia postrzegania siebie i świata oraz omawiane alternatywne sposoby patrzenia. W ten sposób nieużyteczne myślenie pacjenta stopniowo jest zastępowane schematami adaptacyjnymi. 

Psychoterapeuci, którzy pracują w tym podejściu, korzystają z podręczników zawierających szczegółowo opracowane sposoby postępowania, formularze i protokoły pracy z pacjentem. Pacjent może również korzystać z podręczników, które umożliwiają mu samodzielną pracę między spotkaniami z terapeutą. Psychoterapeuta poznawczo-behawioralny pracuje w sposób dyrektywny: proponuje konkretne tematy sesji, ćwiczenia, prosi o wykonanie zadań między spotkaniami.

Psychoterapia w nurcie poznawczo-behawioralnym koncentruje się na działaniach psychoterapeuty ukierunkowanych na zmianę myślenia pacjenta o sobie, ludziach i świecie. Zmiana myślenia wpływa na zmianę tego, jak pacjent się czuje i zachowuje.

Podczas terapii psychoterapeuta tworzy warunki, aby pacjent rezygnował z tych schematów poznawczych, które wpływają negatywnie na jego życie, powodują cierpienie, ograniczają działanie. Równolegle pacjent jest zachęcany do konstruowania lepszego dla niego sposobu myślenia.

Ważnym elementem zmiany nieadaptacyjnych schematów poznawczych jest analiza automatycznych myśli, które pojawiają się u osoby w konkretnych sytuacjach. W toku terapii analizowane są zniekształcenia postrzegania siebie i świata oraz omawiane alternatywne sposoby patrzenia. W ten sposób nieużyteczne myślenie pacjenta stopniowo jest zastępowane schematami adaptacyjnymi. Psychoterapeuci, którzy pracują w tym podejściu, korzystają z podręczników zawierających szczegółowo opracowane sposoby postępowania, formularze i protokoły pracy z pacjentem.

Pacjent może również korzystać z podręczników, które umożliwiają mu samodzielną pracę między spotkaniami z terapeutą. Psychoterapeuta poznawczo-behawioralny pracuje w sposób dyrektywny: proponuje konkretne tematy sesji, ćwiczenia, prosi o wykonanie zadań między spotkaniami

Dla kogo jest psychoterapia poznawczo-behawioralna?

Psychoterapia poznawczo-behawioralna jest skuteczną metodą leczenia dla osób, które zmagają się z:
  • depresją,
  • zaburzeniami lękowymi (fobie, ataki paniki, zaburzenia obsesyjno-kompulsywne),
  • zaburzeniami osobowości (narcystyczne, borderline, zależne i in.),
  • zaburzeniami odżywiania (anoreksja, bulimia),
  • uzależnieniem (od alkoholu, narkotyków, zakupów, komputera, seksu i in.),
  • zaburzeniami psychotycznymi (np. schizofrenia).
Warunkiem skuteczności tej formy psychoterapii jest zaangażowanie pacjenta i jego współpraca z psychoterapeutą. Oprócz systematycznego uczestniczenia podczas sesji (najczęściej raz w tygodniu), ważna jest również praca pacjenta pomiędzy sesjami, polegająca najczęściej na wykonywaniu zadań domowych zlecanych przez psychoterapeutę. Psychoterapia poznawczo-behawioralna Warszawa jest więc odpowiednia dla osób, które gotowe są zaakceptować taki sposób pracy nad swoimi trudnościami.

Umów wizytę

Kontakt